Reactie van AOB op onze aanbeveling

Onderwijs is belangrijk voor ons én voor ontwikkelingslanden.
Over inconsistent beleid

Nederland zet hoog in op onderwijs. De begroting en de plannen van OCW staan vol met termen als ‘werken aan de kenniseconomie”, ‘onderwijs is beste investering in de toekomst’ en ‘onderwijs levert het beste rendement op voor de toekomst’. De politieke partijen bieden op als het gaat om extra investeringen in het Nederlandse onderwijs. Kortom: het onderwijs krijgt veel aandacht. Maar, wonderlijk, wat zo goed is voor Nederland is geen prioriteit meer voor de internationale samenwerking. Dat is behoorlijk inconsistent.

Ook al zijn de uitgaven in Nederland voor het onderwijs nog niet op het gemiddelde van de totale groep van geïndustrialiseerde landen, de Nederlandse overheid heeft zich gecommitteerd om op termijn nog extra te financieren in het onderwijs. Die prioriteitstelling gaat zelfs zo ver dat de Tweede Kamer vorig jaar zonder één tegenstem een motie aannam die het onderwijs moet vrijwaren van al te grove ingrepen in het onderwijs en Nederland moet opstuwen naar de top 5 van de kenniseconomieën. De partijen onderkennen daarmee dat onderwijs, kennis en innovatie belangrijke bronnen van duurzame economische groei zijn. Het is een verstandige koers van de Nederlandse overheid en Kamer. Het is een koers die aantoont dat het inzicht is doorgebroken dat de kwaliteit van toponderwijs nu onlosmakelijk is verbonden met de kwaliteit van de samenleving straks.

Van onze overheid mogen we verwachten dat het beleid éénduidig en consistent is. En dat binnenlandse prioriteiten ook terug te vinden zijn in het beleid op gebied van ontwikkelingssamenwerkings.
Tot voor kort was dat zo voor onderwijs. Nederland heeft in het buitenland een grote reputatie heeft opgebouwd waar het gaat om het ondersteunen van onderwijs in ontwikkelingslanden. In veruit de meeste gevallen gaat het om de ondersteuning van landen die een uiterste krachtsinspanning doen om alle kinderen naar school te krijgen. Die net als Nederland willen werken aan een duurzame investering: onderwijs.

Maar die keuze voor versterking van het onderwijs in ontwikkelingslanden is komen te vervallen. Onderwijs is niet langer een prioriteit. Waar het totale budget van ontwikkelingssamenwerking tot nu toe met 10% is gedaald, is de daling voor ondersteuening van onderwijs in ontwikkelingslanden met bijna 30% gedaald.

Het is een inconsistentie die Nederland ongeloofwaardig maakt. Zeker, de vorige minister van ontwikkelingssamenwerking heeft geen gelegenheid voorbij laten gaan om te zeggen dat het stukken beter gaat met het onderwijs wereldwijd. En daarin heeft hij gelijk. Er is ontegenzeggelijk vooruitgang geboekt. Maar dat vereist juist nu dat de behaalde resultaten worden vastgehouden en uitgebouwd. En dat gebeurt niet wanneer steun aan onderwijs in ontwikkelingslanden zo wordt gekort en geknepen.

Het zou goed zijn wanneer dat de Kamer de minister in het komend kabinet herinnert aan de afspraak dat minstens 15% van het ontwikkelingsbudget besteed moet worden aan de ondersteuning van basisonderwijs.
Kortom: als onderwijs zo goed is voor Nederland, dan moet zich dat doorvertalen naar het buitenland. Goed voor de eigen geloofwaardigheid.


Wouter van der Schaaf
Voormalig medewerker Education International (EI)
Momenteel werkzaam bij de Algemene Onderwijsbond (AOb)